|
Boya ve Kaplama Endüstrisi
Sayılarla Global Boya Endüstrisi
Dünya Ticareti
Amerikan Boya Endüstrisi
Türkiye'de Üretim
Türkiye'nin Dış Ticareti
Türkiye'nin Sektör Problemleri
Boya ve Kaplama Endüstrisi
Boya - dekoratif veya
koruma amaçlı kaplama olarak kullanılan; pigmentlerin
sıvı içinde çözündüğü emülsiyonlardan oluşan gruptur
- ilk defa 30,000 yıl önce ortaya çıkmıştır. Mağara
adamları ham boya kullanarak yaşamlarını anlatan tasvirler
yapmışlardır. Bu tasvirler bugün hala o kaya duvarlarını
süslemektedir.
Buna rağmen boya ve kaplama
endüstrisi, Amerikan ulusal ekonomisinin bir üyesi olarak
tanınabilmek için endüstri devrimini beklemek zorunda
kalmıştır. Kayıtlara geçen ilk boya tesisi, 1700 yılında
Thomas Child tarafindan Boston'da kurulmuştur. Bundan
150 yıl sonra, 1867'de, Ohio'dan D.R. Averill Amerika
Birleşik Devletleri'ndeki ilk "hazırlanmış" veya "hazır-karışım"
boyaların patentini almıştır.
1880'lerin ortalarında boya
fabrikalari nüfus ve endüstri merkezlerinde yayılmaya
başlamıştır. Mekanizasyon, boya üretimini daha geniş
ve uzman olmayan bir girişimci grubu tarafından da yapılabilir
hale getirmiştir. Önceden hazırlanan boyanın ağır olması
taşımayı pahalı hale getirmiş, bu sebepten dolayı 1900'lerin
ortalarına kadar bölgesel pazarlar, küçük üreticilerin
oluşturduğu merkezi olmayan bir yapının hakimiyetinde
kalmıştır. Bu yapı günümüzde halen küçük ve orta ölçekli
üretim firmalarının kısıtlı bölgesel pazarlara hizmet
verdiği bir seviyeye ulaşmıştır.
Bunun yanında boya endüstrisindeki
mekanizasyon ve profesyonelleşme, endüstri devrimiyle
beraber boya ve kaplama için yeni pazarlar oluşturmuştur.
Teorik olarak üretim hattından geçen her türlü üründe,
- T model Ford'dan en son model televizyona kadar- güzel
bir görünüm vermek, dış etkilere karşı koruma sağlamak
veya ürünün ömrünü uzatmak için boya ve kaplamadan çok
fazla miktarda yararlanılmaktadır.
Günümüzde bu boya ve kaplamalar,
son kullanıcı tarafından farkedilmeyebilir ancak; yiyecek
maddesi, dayanıklı tüketim malları, ev eşyası, mobilya
gibi ve benzeri binlerce ürünün yüksek kaliteli olarak
pazarlara ulaşmasını boya ve kaplamalar temin eder.
1997 yılında endüstrinin toplam satışları yaklaşık 16.7
milyar dolardır.
Değişik boya bileşenleri
için potansiyel risk ve etkiler ortaya çıkar çıkmaz,
boya üreticileri reaksiyon göstermektedir. Geçmişe bakılacak
olursa; endüstri, riskleri kontrol edebilmek adına çevre
ve sağlık endişelerine ürün kimyasını değiştirerek ivedi
şekilde cevap vermiştir. Örneğin üreticiler İkinci Dünya
Savaşı'ndan önce, bazı boyalarındaki kurşun pigmentlerini
daha güvenli ve ekonomik alternatifleri çıkınca değiştirmeye
başlamışlardır.
Endüstrinin kurşun pigmentini
sınırlaması 1950'lere kadar dayanır. Bu tarihten sonra
bazı kullanıcıların düşüncelerinin aksine genel ev boyalari
az da olsa kurşun içermiştir, ancak 1978 yılında Consumer
Product Safety Commission (Tüketici Ürün Güvenliği Komisyonu)
tarafından yasaklanmasından beri ev boyaları kurşun
içermemektedir.
Modern boya ve kaplamalar,
binlerce uygulama alanında ortaya çıkabilecek değişik
isteklere cevap verecek şekilde sayısız miktarda bileşenlerin
formülasyonundan oluşmaktadır. "Boya"; çoğu kullanıcının
evini güzelleştirmek ve korumak için kullandığı çevre
dostu lateks boyalardan, yiyecek kaplarının içinde kullanılan
yarısaydam kaplamalara, oradan da otomobil üreticilerinin
üretim hattında kullandığı kompleks kimyasal yapılari
olan çok bileşenli bitim kimyasallarına kadar çok geniş
bir yelpazeye sahiptir.
Nereden bakarsanız bakın,
boya ve kaplamalar mağara duvarlarındaki basit ilk insan
renkleriyken, evrim geçirerek eşyalarımız ve çevremiz
arasındaki öncelikli koruma duvarı haline gelmiştir.
Kaynak:
National Paint & Coatings Association
|
